.
Φυλακισμένος μες στο γυαλί, δεν έβλεπα παρά τα παχουλά χέρια της μητέρας μου, που ξαναβούλωνε σφιχτά το καπάκι. Ύστερα κόλλησε μια ετικέτα στο μπουκάλι, και μ’ απόθεσε ψηλά, σ’ ένα ράφι της κουζίνας ανάμεσα στα άλλα βάζα με τις μαρμελάδες της.
Tag Archives: Greece
Image
ΠρόβΑ θανάτου
Αυτό σημαίνει πρόνοια: να αυτοακυρώνεσαι από πριν γι’ αργότερα, ως παντοδύναμος επιτηρητής της αντανάκλασης του άλλου στον καθρέφτη.
Έτσι κι αλλιώς η αιωνιότητα θα σε καθρεφτίζει απόλυτα και μόνον.
Πίνακας: Dmitry Shlykov, The passage of time
________________________
Image
Μικρό σχόλιο στη “θυσία” του Ταρκόφσκι
Ανεξάρτητα από το αν συμφωνεί κανείς με τις θρησκευτικές πεποιθήσεις του Ταρκόφσκι, η «Θυσία» παραμένει μία αριστουργηματική ταινία και πάντα επίκαιρη, νομίζω, υπερβολικά επίκαιρη σήμερα, πραγματευόμενη τον συμβολικό ευνουχισμό που εξανθρωπίζει, έχοντας ως εφαλτήριο την «πίστη» σε κάτι που άπτεται της υπαρξιακής τάξεως και που χωρίς αυτό διακυβεύεται η ύπαρξη.
Για να «κερδίσεις» κάτι το οποίο είναι πραγματικά σημαντικό για σένα, μας λέει ο Ταρκόφσκι, πρέπει να «χάσεις» κάτι, έχεις να κάνεις μια «επιλογή», παίρνοντας αφενός το ρίσκο της επιθυμίας σου και έχοντας αφετέρου «πίστη» για την πραγμάτωση του στόχου σου : Tίποτε δεν παρέχεται δωρεάν και χωρίς ρίσκο, χωρίς πνευματική και συναισθηματική εμπλοκή, χωρίς έμπρακτη έκθεση προς τον στόχο σου, χωρίς κίνηση προς τον άλλον, χωρίς διακύβευση του ίδιου σου του εαυτού και των μέχρι στιγμής κεκτημένων που σου εξασφαλίζουν μεν μία πραγματικότητα, αλλά δε σου διασφαλίζουν την ίδια τη ζωή σου.
Το μήνυμα της «Θυσίας» βρίσκεται στον αντίποδα της σύγχρονης φαστφουντάδικης πραγματικότητας σε όλες τις εκφάνσεις της: από τον έρωτα έως την πολιτική και από τη διαπλεκόμενη διανόηση έως το παγκόσμιο οικονομικό Βατερλό. Το φαστ φουντ μας βόλεψε, γιατί ήταν γρήγορο και φτηνό, και ιδού τα αποτελέσματα! O Ταρκόφσκι, εδώ που τα λέμε, έπεφτε αργός και βαρύς στη χώνεψη.
———————————————————-
———————-
—————————
Γλυπτική: Johnson Tsang
Image
Kρυμμένη γνώση
Η κρυμμένη γνώση δημιουργεί μυστήριο και ανορθώνει επιθυμίες! Καίει στο πέρασμά της!
Με δυο άγνωστες λέξεις το πολύ…
Image
Tέχνη και αφαίρεση
Η βαρύτητα του βλέμματος στο «πράγμα» είναι αυτή που μετουσιώνει την απουσία σε παρουσία και την καθιστά έργο τέχνης, επικυρώνοντας την άποψη πώς η αξία του «πράγματος» δεν επικυρώνεται από την παρουσία του στην απεικόνιση, αλλά από τη λεπτομέρεια που το περι/γράφει εν τη απουσία του στο έργο. Έτσι γνωρίζει η Τέχνη να αντιμάχεται το χρόνο : αφαιρετικά.
Image
Ανάγνωση του πίνακα και σχόλιο
Αν έστω και μια « στιγμή », στην παιδική σου ηλικία, δεν έκανες μια πρόβα της Τέχνης που ονειρεύτηκες να υπηρετήσεις, όσα μαθήματα και να σου δώσουν, όσο και να παλέψεις, ποτέ δε θα την υπηρετήσεις όπως της αξίζει : με αυθεντικότητα, συνείδηση, σεμνότητα, αφοσίωση και πάθος. Από τo έργο σου θα απουσιάζει εκείνο το σημείο εκκίνησης που εκτοξεύει τα μηνύματα να ξαναβρούνε την « αρχή » τους, τους ανθρώπους: ποτέ δεν θα μπορέσεις να αναστρέψεις τις τούμπες που έπαιρνες στη μήτρα. Κι αυτό δεν είναι παρά μόνο μία Αρχή, ένα αξίωμα αρχής που θα αναβάλλει εις το διηνεκές το τέλος της!
Σχόλιο: Στιγμή και ύφος στην Τέχνη
Η Τέχνη σε όλες τις μορφές της αναζητά ν’ αδράξει, ν’ αποτυπώσει και ν’ απαθανατίσει τη « στιγμή » διά μέσου των « αισθήσεων ». Όχι να μιλήσει τη στιγμή (αυτό είναι φλυαρία), αλλά να κάνει να μιλήσει εκείνη η « ειδική στιγμή » που αναδύεται από τον προσωπικό σου χρόνο, στάζοντας α/λήθεια (όχι πραγματικότητα, κι αυτό είναι φλυαρία) πανανθρώπινη.
O ιστορικός χρόνος είναι αδιάφορος, θα σε ακολουθήσει μόνο για να εγγράψει το αποτέλεσμα και, πιθανώς, να σε ανταμείψει, εάν το κατορθώσεις. Εάν τον υπολογίσεις στη « στιγμή σου », ανεπιστρεπτί θα χάσεις το παιχνίδι : το μόνο που θα καταφέρνεις είναι να ασελγείς κατ’ επανάληψιν βιάζοντας την Τέχνη, και να ανασταίνεις, στις ηδονικές κακόφωνες κραυγές σου, έναν ακόμη νάρκισσο, καθρεφτιζόμενο στο αδηφάγο βλέμμα του καιρού του.
Για να αδράξεις τη στιγμή έχεις ανάγκη δύο εργαλεία: μία ρωγμή και τη σιωπή! Έχεις ανάγκη κι έναν σύμμαχο: την πίστη στον απογυμνωμένο εαυτό σου. Έχεις ανάγκη, τέλος, και έναν λογοκριτή στρατιώτη, έτοιμο να σε τουφεκίσει χωρίς κανένα δισταγμό, διαλύοντας αυτό που μόλις ανακάλυψες, για να σε αναγκάσει να το ανακαλύψεις πάλι και πάλι απ’ την αρχή. Έχεις να τρίψεις χίλιες φορές την πέτρα σου, σφουγγάρι να την κάνεις, για να μην τραυματίσεις τους ανθρώπους όταν δήθεν « ανέμελα » θα την εκσφενδονίζεις στο κεφάλι τους. Πρέπει να δίνεις την εντύπωση ότι χορεύεις « εύκολα » επάνω στη σκηνή, αν και στα παρασκήνια θα έχεις δέσει μυριάδες τραύματα στους αστραγάλους σου. Μόνον έτσι θα έχεις « ύφος », ύφος τεχνίτη και ανθρώπου.Ύφος σημαίνει δια/γραφή, δια:γράφεσαι στο έργο σου, ως παρουσία και ως απώλεια ταυτόχρονα, ως πρωταγωνιστής της ομιλίας των « πραγμάτων » και ως στραγγαλιστής της άσημης πλέον, προσωπικής σου ομιλίας, έναντι του σκοπού σου.
Πίνακας: Marian Lopez
———————————————————————————————–
Image
Tαμπατάμπα, στίχοι τραγουδιού
Εμπνευσμένο από το ομώνυμο θεατρικό μονόπρακτο του Μ. Κολτές
Νέγρα Παναγιά η Μαϊμουνά
στο μπαούλο έχει σφαλιστά
όνειρα μαζί με τα λευκά
κοιμίζει στα κοτσίδια της κρυφά
δυο άστρα, δυο καημούς και δυο φιλιά
ζευγάρωμα στον έρωτα που δεν τη φτάνει πια
Ρεφρέν
Στην Ταμπατάμπα
η ζέστη αλλοιώνει τις μορφές
τις νύχτες λιώνει τις ψυχές
και τρέχουνε ασώματες
να ρίξουν δηλητήριο σαϊτιές
στον φταίχτη που τις άφησε μισές
Μέσα απ’ τον Αμπού ζει μοναχά
τον αδερφό που γίνεται σκιά
στα μάτια της τα μάτια του φορά
το θαύμα στο κορμί της καρτερά
μα αυτός τα θηλυκά δεν τα κοιτά
δε δάνεισε το βλέμμα του ποτέ στη Μαϊμουνά
Ρεφρέν
————————————————————————————————————-
Image
Ω, λέξη!
Λέξη
Ω, λέξη!
Kομμένο σomma αρχαγγέλου,
Στιλβomma των μελών μιας νέας παρousias!
Πίνακας: Lilian Westcott Hale
Image
ô, l’ é:cri:ture du m:0nde !
ô, l’ é:cri:ture
ô, l’ é:cri:ture du m:0nde !
Γρ:αφή κρ:αυγή κ:ύμ:α του κ:όσμ:ου
Ρ :αφή γ:λυκ:ιά του μη:δεν0ς !
Για τους μη γαλλομαθείς: l’ écriture= η γραφή, le cri= η κραυγή, le monde= ο κόσμος , l’ onde= το κύμα, το νερό, ο κυματισμός
Image
Ιφιγένεια Σιαφάκα, Το τραγούδι του λύγκα
.
Κρώζοντα πουλιά πετάριζαν ήχο καλπάζοντα από το βάθος της σπηλιάς, σκοντάφτοντας το βόμβο τους σε σιωπηλό λεπίδι, βράχους παλιούς, όπου δεν έπαυε η θάλασσα οδυνηρά να τρίβεται, το τύμπανο του αυτιού του να ξεσκίζει. Σιγή μετά. Ώσπου γλιστρήματα σκιών ιλιγγιώδη τσάκισαν τις φτερούγες τους με πάταγο – τινάχτηκε το αγόρι –, έτσι όπως ρίχτηκαν στα μάτια του τυφλές απ’ το πολύ το φως, αλλά δεν ήταν νυχτερίδες. Το τύμπανό του ξεσκιζόταν.
Ένιωσε τότε σαν βελούδο στο λοβό μια άχνα παγωμένη, πριν γέλιο γυναίκας τσακισμένο. Γύρισε, είδε. Στόμα. Όχι στόμα, ήξερε ότι δεν, αλλά ένιωθε ότι ήταν στόμα, γι’ αυτό και άπλωσε τα παιδικά του χέρια να το αγγίξει δίχως να φοβάται, δόντια δεν έβλεπε άλλωστε ούτε χείλη, ήχος δασύς από ανάσα ακουγόταν μόνο. Κίνησε, άπλωσε αργά τα μπλε βαμβακερά χεράκια, με τους πορτοκαλιούς αρκούδους που έπιναν γάλα στο κρεβάτι, το στόμα να θωπεύσει, μαζί νωχελικά να αγαπηθούνε. Δεν πρόλαβε όμως. Λιγνά, αποσπασμένα, λιωμένα ή σε αποσύνθεση κομμάτια είδε να αιωρούνται τα χεράκια, οι αρκούδοι, κι άκουσε κρότο απόκοσμο σαν κούτσουρο που γλείφεται βαρύ, να ανασκουμπώνεται στις φλόγες, ξερνώντας τέφρα απ’ την κοιλιά του. Ένιωσε τέτοιο το κορμί του, έπειτα εκτοξεύτηκε, έγινε όλο το αγόρι ένα ααααααα, κι όλο κουτρουβαλούσε, ζαλάδα χυμένη σε πηγάδι. Σε ατέρμονο σκοτάδι το αγόρι, μακροσυρτούσε ο φθόγγος· ένιωσε τότε τη γλώσσα να γυρίζει προς τα πίσω, ήχος στιλπνής λεπίδας έγδερνε το λαρύγγι, μέταλλο αργόσυρτο που βούλιαζε μες σε παχιά σκουριά, ένιωσε την ανάγκη να μιλήσει.
.
.
Δεν έβρισκε όμως φθόγγους, τίποτε, σαν να ’τανε κομμένο από μάνα, από γλώσσα, σκεφτόταν μόνο «Ιάσονας, Ιάσονας, Ιάσονας». Και μόλις αποτέλειωσε το όνομα, είδε ένα σώμα να κινείται, ντυμένο το ρούχο με τα πορτοκαλιά αρκουδάκια, να φεύγει με την πλάτη γυρισμένη, το σώμα το δικό του. «Μη!», φώναξε ο Ιάσονας. Άφραστη ύλη λεκτική έγινε μόνο «μη», και τίποτε άλλο. Και τότε γύρισε το σώμα, αλλά είχε λαθέψει το αγόρι, δεν ήταν το δικό του, ήτανε ζώου σώμα. Λύγκα σαρκοβόρου.
Ιφιγένεια Σιαφάκα, Το τραγούδι του λύγκα, μυθιστόρημα, Εκδόσεις Γρηγόρη 2011
Πίνακες: Dino Valls
Ιφιγένεια Σιαφάκα - Ifigeneia Siafaka
Ενύπνια Ψιχίων 